Borsuk13

Spis proponowanych etatów MW na rok 1924 Etat Nr 5

Mimo wstępnej zgody Francuzi nie sprzedali nam wycofanego z ich floty krążownika DESAIX. Kalendarium: 18 czerwca 1923 r. — początek negocjacji w sprawie nabycia krążownika 7 kwietnia 1924 r. — zgoda francuskiego MSZ na sprzedaż, o ile transakcja nie naruszy Artykułu XVIII Morskiego Traktatu Waszyngtońskiego z 1922 roku 9 kwietnia 1924 r. — KMW zgłasza zapotrzebowanie na krążownik DESAIX Rok 1925 — negocjacje w sprawie ceny, według nas Francuzi traktowali sprzedaż krążownika jako nacisk na stronę polską, aby ta kupiła właśnie u nich 3 okręty podwodne 14 lipca 1926 r. — Rada Ministrów RP, na swoim 51. posiedzeniu, uchwaliła wniosek Ministerstwa Spraw Wojskowych w sprawie nabycia zdeklasowanego krążownika DESAIX od rzadu francuskiego za sumę 1,2 mln franków. Po decyzji kupna krążownika rozpoczęła się akcja dyplomatyczna Brytyjczyków, do których dołączyli Amerykanie, mająca na celu zablokowanie sprzedaży. Sojusznicy Francji uważali, że ta transakcja narusza postanowienia Traktatu Waszyngtońskiego, które mówiły, że nie można sprzedać lub przekazać okrętu, który mógłby stać się okrętem bojowym innego państwa. Pod naciskiem sojuszników rząd francuski wycofał się ze sprzedaży w grudniu 1926 roku. Co sprawiło, że Francuzi zmienili zdanie? Okazuje się, że Polacy chcieli obejść postanowienia Traktatu i przywrócić krążownikowi zdolność bojową. W tajemnicy przygotowali etat Nr 5 dla krążownika Nr 1 (rok 1924). Prawdopodobnie informacje te dotarły do wywiadów Francji i Wielkiej Brytanii, co spowodowało reakcję Brytyjczyków (Francuzi patrzyli na sytuację przez palce). Według mnie wątpliwa była realizacja uruchomienia i uzbrojenia okrętu, Polacy nie mieli odpowiednio wyszkolonych marynarzy i brak byłoby funduszów na realizacje tego celu. Francuzi, w zamian, sprzedali nam (7 marca 1927 r.) krążownik D’ETRECASTEAUX, co „ przyklepała” Rada Ministrów na 23. posiedzeniu rzadu 17 czerwca 1927 roku. 14 lipca tego roku Polacy przejęli okręt, a 30 lipca podniesiono na nim banderę i nadano tymczasowa nazwę WŁADYSŁAW IV (koszary MW na Oksywiu nosiły nazwę króla Władysława IV). Rozkazem MSWojsk., z 17 września 1927 r., wcielono oficjalnie okręt (z dniem 30 lipca) i nadano nazwę ORP BAŁTYK.

Gazeta Kaszubska, nr 121 z 9 października 1924 roku Gazeta Kaszubska, nr 32 z 16 marca 1926 r. Dźwig ustawiał kpt. Otto Mueller z wojsk kolejowych (nadzorował prace nad budową linii kolejowej z Pucka do Helu).

Zdjęcie dziobowej wieży artylerii głównej (działa 164,7 mm) krążownika DESAIX, niedoszłego polskiego okrętu.

Po konferencji coś napiszemy. Jeśli nie Admirał Crolick to ja to zrobię, bo też mam niemały udział w znalezieniu nieznanych dokumentów w polskich archiwach. Na razie mała ciekawostka, w całej sprawie „maczał palce” Emile Borel, światowej sławy francuski matematyk (pionier w badaniach teorii miary i zastosowaniach jej do teorii prawdopodobieństwa), doktor honoris causa Uniwersytetu Warszawskiego. Ja w Gdyni będę mówił (tego samego dnia o 16.40) o przenosinach portu marynarki wojennej z Pucka do Gdyni. W tym referacie nie będzie nic sensacyjnego, tylko rzetelna i pełna analiza. Dla mnie te przenosiny to symboliczne zamknięcie pierwszego etapu rozwoju polskiej MW.

Na konferencji w Muzeum Marynarki Wojennej będzie wygłoszony referat, który wyjaśni sprawę zakupu zdeklasowanego francuskiego krążownika. Będzie się można dowiedzieć, dlaczego Francuzi nie sprzedali Polsce krążownika DESAIX a D’ENTRECASTEAUX i dlaczego nie usiłowano uruchomić.i uzbroić ten okręt. Mówić będzie kolega Crolick z tego forum, a sam referat będzie wygłaszany 24 sierpnia o godzinie 16.20 (wstęp wolny).

To jeden z dwóch hydrogliserów MDL. Oba trafiły później do Flotylli Pińskiej. Pierwszy zamieniono na M. 3 w 1925 r., drugi - na M. 1 w 1927 roku.

Tu jako PULTUSK, barkas niemieckiej flotylli na Wiśle podczas pierwszej wojny światowej. Jakie były „korzenie” tego stateczku, na razie nie wiemy. Przypuszczalnie to jednostka rosyjskiego Ministerstwa Komunikacji (MPS) Okręgu Wileńskiego (to moja hipoteza).

Ten statek zawsze był śrubowcem!

Trochę niepodobny do jednostki na zdjęciu. Ten ze zdjęcia to śrubowiec,

I jeszcze fragment jednej z powyższych map z zaznaczeniem położenia siedziby Dowództwa Floty i KPW (kółko) i Warsztatów Portowych MW (gwiazdka).

Mapy Gdyni z 1924, 1925 i 1935 roku.

Choć elementy portu: molo, falochronem i pomost zbudowano w październiku 1921 roku, to oświetlenie zainstalowano dopiero w 1923 roku, po wybudowaniu elektrowni.

To część handlowa portu, tzw. molo południowe z falochronem, później rozbudowane do obecnego pirsu węglowego. Czy podana data jest prawidłowa? Port wygląda jak w przededniu otwarcia w kwietniu 1923 roku.

Zdjęcie portu z 1928 roku, poniżej późniejsze (lata 30.).

Rozkaz Komendanta PW Gdynia (Nr. 55 p. 15 z 20 września 1929 roku) mówił o ustawieniu OORP w basenie portu wojennego na Oksywiu: 1 - ORP w remoncie i rezerwie; holowniki portowe; 2 - Bałtyk; 3 - tabor pływający, lichtugi i krypy; 4 - Podhalanin, Krakowiak, Ślązak; 5 - Jaskółka, Czajka, Komendant Piłsudski; 6 - Generał Haller, Kujawiak, Mazur; 7 - Generał Sosnkowski, Pomorzanin.

W belgijskiej marynarce:

I jeszcze dwa zdjęcia wspomnianych budynków.

Budowa portu wojennego na Oksywiu, po lewej molo północne, po prawej budynki Dowództwa Floty i KPW Gdynia.

Jeśli dobrze odczytałem numer rejetracyjny na dziobie to jest to statek POLONIA. Nie był zmobilizowany w 1939 roku.

To port w Pucku.

Po lewej LWÓW (stoi w miejscu, gdzie teraz jest basen III), po prawej torpedowce ORP ŚLĄZAK i ORP PODHALANIN (w głębi).

Przy budowie portu wojennego na Oksywiu przyjęto, że pierwsze zimowanie okrętów będzie miało miejsce na przełomie 1925 i 1926 roku. Niestety nie było to możliwe w tym czasie (część okrętów zimowała w Gdańsku, a część w Pucku), a spełniło się dopiero rok później. Komendę Portu Wojennego przeniesiono z Pucka do Gdyni w październiku 1926 roku, a port w Pucku - zazwyczaj zapchany - opustoszał. Przeniesiono też warsztaty portowe do Gdyni, ostatnią pracą warsztatów puckich był remont holownika SOKÓŁ.

29 kwietnia upłynęła setna rocznica otwarcia Tymczasowego Portu Wojennego i Schroniska dla Rybaków. Poniżej fotografia tego portu w tym czasie oraz plan ustawienia okrętów na redzie w Gdyni w tym dniu.

Nie, kutry parowe z ORP BAŁTYK dostały napęd motorowy. To jest kuter parowy GDAŃSK po modernizacji, ale pozostawiono na nim napęd parowy (widać kominek). Były mniej więcej tej samej długości, takie kutry parowe jak GDAŃSK instalowano na pokładach większych okrętów niemieckich.