Jump to content

AK-AKO-WiN pogranicze pow. Ostrów Maz. i Ostrołęka


ksklodo

Recommended Posts

Witam
Szukam informacji na temat akcji oddziału AKO z terenu plac. Piski i Czerwin obw. Ostrołęka, przeprowadzonej 25 lub 28 sierpnia 1945 roku w Borku Gniazdowskim pomiędzy Gosterami i Gniazdowem.
Akcja miała na celu odbicie więźniów i ciała zabitego komendanta placówki Troszyn Stanisława Łojewskiego „Łoś”, przewożonych z Troszyna przez Piski, Gostery do Ostrowi Mazowieckiej.
Interesują mnie zwłaszcza informacje na temat poległego wówczas po stronie partyzantów Wacława Wiśniewskiego (z Wiśniewa gm. Piski, pośmiertnie odznaczony KW). Czy było więcej ofiar ??? Na pewno zginęło kilku z UB i MO.
Link to comment
Share on other sites

Witam!
Atlas polskiego podziemia niepodległościowego 1944-1956, red. R. Wnuk, Warszawa-Lublin 2007, s. 244, poz. 19:
Nadwory-Gniazdowo (droga), 24 VIII 1945 - zasadzka o[ddziału] terenowego NZW (d-ca Kazimierz Filochowski "Downar) na G[rupę]O[peracyjną] NKWD-UB i odbicie aresztowanych, straty: NKWD-UB - 12".
Hasło opracowali: Kazimierz Krajewski, Tomasz Łabuszewski i Jacek Pawłowicz.
Wprawdzie w/w informacja prezentuje stan badań sprzed kilku lat, jednak ponoć jeszcze w tym roku w serii Mazowsze i Podlasie w ogniu 1944-1956" ma się ukazać Powiat Ostrołęka" (wzorem już wydanych Sokołowa Podlaskiego i Pułtuska). Znając wysoki poziom merytoryczny publikacji zespołu autorskiego jestem przekonany, że znajdą się tam bardziej szczegółowe informacje na wsopomniany temat... .
Pozdro!
Link to comment
Share on other sites

Witam i dziękuję.
Nie wiedziałem że straty UB-ecji były tak duże.
Wydaje mi się jednak że do hasła z Atlasu... wkradły się nieścisłości, ale pewności nie mam.
Akcję w Gniazdowie przeprowadziło raczej AKO. Kilka lat temu rozmawiałem z mjr Edwardem Filochowskim ps. San" komendantem obwodu ostrołęckiego AK, a później inspektorem Inspektoratu Mazowieckiego. Szczegółów nie pamiętał, ale potwierdził akcję, pamiętał też że poległ wówczas wspomniany Wacław Wiśniewski (to brat mojej babci).
Na książkę Powiat Ostrołęka" będę czekał z... Nazwiska autorów gwarantują poziom i zapowiadają wiele ciekawych informacji.
Pozdrawiam.
Link to comment
Share on other sites

  • 2 weeks later...
Witam. Wg moich źródeł nazwisko brzmiało Łoniewski a nie Łojewski. Miał stopień ppor i był dowódcą kompanii AK w Troszynie. W akcji zostali ciężko ranni (później zmarli) Piotr Laskowski i Telesfor Rydzewski (wg relacji brata Łoniewskiego, Zygmunta). O W.Wiśniewskim głucho. Po szczegóły odsyłam do Troszyn i okolice" Jan Boguski,publikacja ODE w Ostrołęce z 2005 roku.
W w/w pozycji opisane są jeszcze 2 wersje zdarzenia. W ogóle ksiązka godna polecenia.
Pozdrawiam.
Link to comment
Share on other sites

  • 1 year later...
Mam informacje od uczestnika tych zajść.Ocalało dwóch ruskich,ieden z nich zastrzelił Wiśniewskiego tak zeznał.Zaskoczenie plus pijani ubowcy dało taki rezultat potyczki,według świadka >>siedzieli na jeńcach i trupach śpiewając,seria z rkm u i...<<rozpętało się piekło>>.Jeden z 2 rkm ów się zaciął,w tym czasie ubowcy obrzucili akowców granatami <był jeden ranny w nogę>.Ruskie prawdopodobnie ostrzelani frontowcy wykorzystali zament i uciekli,póżniej jeden powiedział że ,<jednego ubił> ale powiedział też że zostali zatakowani przez świetnie uzbrojony,umundurowany oddział.Dziękitemu odstąpili od spalenia Choroman.Drugi erkaem zakończył sprawęDowodził komoanią zdaję się Sutkowski iBrych.Po tym były aresztowania.jak sobie coś przypomnę to napiszę.
Link to comment
Share on other sites

W pracy: Kazimierz Krajewski, Podziemie niepodległościowe w powiecie Ostrołęka, [w:] Mazowsze i Podlasie w ogniu 1944–1956, Powiat Ostrołęka, red. Kazimierz Krajewski, Warszawa brw, s. 169 o akcji pod Gniazdowem zamieszczona jest następująca notka:
24 sierpnia 1945. Na drodze pomiędzy wsiami Nadwory i Gniazdowo oddział NZW, dowodzony przez Kazimierza Filochowskiego „Downara”, zaatakował grupę operacyjną NKWD, MO i UB z Zambrowa, wiozącą żołnierzy podziemia aresztowanych w Troszynie. Ponieważ sowieci i funkcjonariusze UB zaczęli rozstrzeliwać więźniów – wszyscy zostali wybici: poległo 12 funkcjonariusz NKWD, MO i Ub, którzy zdążyli zastrzelić 15 aresztantów, m.in. komendanta placówki AKO Stanisława Łuniewskiego „Łosia”".

Według przekazów w mojej rodzinie Wacław Wiśniewski, który poległ w akcji był członkiem AK-AKO. Może była to wspólna akcja AKO i NZW?
Link to comment
Share on other sites

  • 1 month later...
Witam
Sądząc po stratach poniesionych przez esort" pod Gniazdowem, akcja ta była niewątpliwie jedną z większych na terenie ostrołęckiego i ostrowskiego, mimo to ciągle jest zapomniana". W dostępnej literaturze występują też błędy - chodzi mi przede wszystkim o przypisanie jej oddziałom NZW, ale rozumiem, że informacje te oparte są na materiałach UB - a te mogły być mylące.
Zastanawiam się też czy akcja ta była kiedykolwiek opisywana przez utrwalaczy"? Mi nie udało się znaleźć o niej wzmianek. Być może ktoś z Kolegów ma dostęp do wykazów poległych w walce o utrwalenie...". Skoro pod Gniazdowem zginęło 12 funkcjonariuszy UB i MO władza ludowa na pewno przynajmniej w ten sposób zadbała o ich upamiętnienie.
Link to comment
Share on other sites

  • 2 weeks later...
  • 3 weeks later...
  • 1 year later...
Myślę, że informacji należy szukać w poniższych monografiach:

1)Krzysztof Kacprzak, Podziemie zbrojne na Mazowszu północnym w walce z systemem komunistycznym 1945–1952, Warszawa 2011,

http://www.ipn.gov.pl/portal/pl/229/16982/Podziemie_zbrojne_na_Mazowszu_polnocnym_w_walce_z_systemem_komunistycznym_194519.html

2) Krajewski Kazimierz, Łabuszewski Tomasz: Białostocki Okręg AK-AKO VII 1944-VIII 1945; Oficyna Wydawnicza VOLUMEN, Dom Wydawniczy Bellona; Warszawa 1997;
Link to comment
Share on other sites

Archived

This topic is now archived and is closed to further replies.

×
×
  • Create New...

Important Information