Jump to content

Kawaleria II RP- Kawaleryjskie śmierci podczas pokoju.


Recommended Posts

  • Replies 461
  • Created
  • Last Reply

Top Posters In This Topic

Chciałbym dzisiaj przedstawić ułana pułku, o którym próżno przeczytać w monografii pułkowej. W przypadku Józefa Ciemnołońskiego zawiodła pamięć ludzka i tak bardzo wykorzystana do skompletowania i wydania londyńskich " Dziejów Ułanów Jazłowieckich"...
Urodził się w 1898 roku w Kownie. Podjął studia w Niżnym Nowogrodzie, które zakończył z powodzeniem w 1917 roku.Pomimo trwającej wokół rewolucyjnej zawieruchy i terroru, Ciemnołoński przedostał się do Korpusu Polskiego gen. Dowbor Muśnickiego, a następnie do
dywizjonu ułanów rtm. Konstantego Plisowskiego, który powiększony i zreorganizowany póżniej zasłynął jako 14 Pułk Ułanów Jazłowieckich.W jego szeregach jako ułan wolontariusz, a potem kapral, przebył cały szlak wojenny tej formacji, zarówno w ofensywie jak i w defensywie w Małopolsce Wschodniej, a następnie po " leżach zimowych" w Żółkwi,w kampanii 1920 roku.Za odwagę w walce trzykrotnie przedstawiony do Krzyża Walecznych.
Po wojnie, jako kapral, odszedł do rezerwy w 1921 roku.Kontynuje studia, tym razem w Akademii Rolniczej w Dublanach, gdzie w 1927 roku zdobywa tytuł inżyniera rolnika.W trakcie kończy podchorążówkę rezerwy piechoty i jako podporucznik rezerwy otrzymuje przydział mobilizacyjny do jednego z pułków piechoty. Z biegiem lat Józef Ciemnołoński należał do najwybitniejszych znawców i twórców chowu i tuczu bekonowego. Według Jego planów utworzono i zrealizowano ten dział przemysłu przetwórczego w całym kraju. W 1933 roku powołany został na stanowisko dyrektora Lwowskiej Izby Rolniczej. Jego dalszą karierę przerwał przedwczesny kres życia, który nastąpił w maju 1937 roku.Uroczystości pogrzebowe odbyły się we Lwowie. W Jego Ostatniej Drodze z kościoła 00. Bernardynów na Cmentarz Łyczakowski towarzyły Mu liczne delegacje i przysługująca jako oficerowi rezerwy asysta wojskowa.
Pułk uroczyście i godnie pożegnał swojego weterana czasów wojny. W dniu pogrzebu, 8 maja o godzinie dziewiątej rano, odbyła się w kościele Matki Boskiej Ostrobramskiej na Górnym Łyczakowie, żałobna Msza Święta za spokój Jego duszy.Przed ołtarzem zbudowano symboliczny katafalk, upiększony 20 lancami z proporczykami ( dostarczonymi przez 1, 2 i 3 szwadrony), oraz 30 kbk z nasadzonymi bagnetami i 60 szablami ze szwadronu KM. Stanęła przy nim warta honorowa w składzie: kpr.Chmielowiec, kpr. Starzomski, st. uł. Mądrzak, st. uł. Michałowski, uł. Kopasz i uł. Karwasz. W nabożenstwie uczestniczyli wszyscy oficerowie i podoficerowie wolni od służby, oraz pluton trębaczy.
Tak pułk pożegnał zmarłego porucznika rezerwy piechoty. Dla Jazlowiaków swojego kaprala i dzielnego ułana, oraz wspaniałego kolegę z czasów wojny.

Link to post
Share on other sites

Chciałbym dzisiaj przedstawić, smutne
wydarzenia z " czarnego" roku 14 Pułku  Pułku Jazlowieckich tj. 1937, kiedy śmiertelne żniwo zabrało z jego szeregów trzech żołnierzy. Ponurą serię rozpoczęła
śmierć ułana z plutonu łączności, który zmarł podczas trwania manewrów letnich, w Szpitalu Powszechnym w Stanisławowie.
Dokumenty milczą, jaka była przyczyna, czy zmarł naturalną śmiercią, czy w wyniku obrażeń podczas ćwiczeń . Tym bardziej zastanawiające jest kolejne, tragiczne wydarzenie, które miało miejsce cztery dni póżniej. Otóż 15 sierpnia, o godzinie 1.30 w nocy zastrzelił się dowódca plutonu łączności, por. Edward Oswald Brandt. Doskonały oficer zawodowy kawalerii,. Urodzony 6 lipca 1904 roku, ukończył z wysoką, 13 lokatą VI Kawaleryjską Promocję Szkoły Podchorążych w Grudziądzu i w 1929 roku zameldował się do służby w 14 Pułku Ułanów. Wraz z nim przybyli podporucznicy Aleksander Rylke i Roman Dzierżanowski. Początkowo jako młodszy oficer, a po awansie na porucznika, został dowódcą plutonu w 1 szwadronie.W czasie trwania manewrów, 8 sierpnia nastąpiła ostatnia zmiana przydziału, kiedy w zastępstwie odchodzącego kolegi ze szkoły, por. Romana Dzierżanowskiego, objął dowództwo plutonu lączności.
Slyszałem kilka wersji powodu jego śmierci. Jego niemiecko- brzmiące nazwisko, dokuczanie z tego powodu ze strony niektórych
kolegów, ale może właśnie śmierć podkomendnego podczas manewrów, była rzeczywistą przyczyną jego samobójczego kroku ?
Ale tego nie dowiemy się chyba nigdy, tym bardziej, że kroniki pułkowe milczą, a rozkazy pułkowe ( w których brakuje akurat dni od 15 do 20 sierpnia) zostały zredagowane do tego stopnia " otulone sfinksem", ze można się tylko dowiedzieć o wyjeżdzie na pogrzeb z obozu pułku do garnizonu wachm. Włodzimierza Duszuka z 17 podoficerami i jego powrotu 17 sierpnia rano. Pogrzeb odbył się więc " ciupasem" 16 sierpnia, bez rozgłosu i bez nekrologów w lokalnej prasie...
Sztandar pułkowy pochylił się nad zmarłym w obozie, przed wyjazdem trumny ze zwłokami do Lwowa. W ostatniej drodze towarzyszyła
zmarłemu eskorta i ułani, oddelegowani z obsady koszar.W dniu imienin, 13 pażdziernika, o godzinie 10.00, kiedy pułk po manewrach był w koszarach, w Kościele Matki Boskiej Ostrobramskiej, odbyła się msza święta żałobna za spokój duszy śp. por. Edwarda Brandta, w której uczestniczyli wszyscy oficerowie wolni od służby.Z tego powodu, życzenia imieninowe dowódcy pułku, płk. Edwardowi Godlewskiemu, korpusy oficerski i podoficerski złożyły mu następnego dnia.
Wkrótce pułkiem wstrząsnęła kolejna śmierć...
Ppor. Wiktor Stanisław Czołowski, urodzony 20 marca 1914 roku, ukończył z 39 lokatą XII Promocję Szkoły Podchorążych Kawalerii im. księcia Józefa Poniatowskiego. Do służby w 14 Pułku Ułanów zameldował się równocześnie z ppor. Konstantym Juszczakiem, absolwentem i prymusem XI Klasy Kawaleryjskiej Szkoły Podchorążych dla Podoficerów, w 1935 roku. Początkowo jako młodszy oficer, dał się poznać dobry żołnierz i kolega. Wkrótce otrzymał dowództwo plutonu w 1 szwadronie ( w którym dowódcą drugiego plutonu był... por. E. Brandt ! ). Podczas manewrów letnich w 1937 roku, otrzymał pochwałę od dowódcy brygady, za zajęcie I miejsca w strzelaniu z pistoletu na brygadowych zawodach strzeleckich.Po powrocie do Lwowa, zdążył jeszcze pełnić służbę. 
Ostatnią, jako oficer kontrolny garnizonu, w dniach 18 / 19 września... Na podstawie rozkazów pułkowych ( ze wzlędu na brak dwóch stron w rozkazie) wiemy, że pogrzeb odbył się 23 września, z udziałem delegacji pułkowej, plutonu honorowego eskorty,
oraz plutonu trębaczy. W dniu 27 września, o godzinie 9.00, w kościele Matki Boskiej Ostrobramskiej, odbyła się msza święta żałobna za spokój jego duszy, z udziałem wszystkich oficerów pułku, wolnych od służby. Tego dnia, na podstawie metryki śmierci i pogrzebu parafii wojskowej we Lwowie z 23 września, płk. Godlewski polecił skreślić ppor. Czołowskiego z ewidencji pułku.
Jeszcze 14 pażdziernika w rozkazie pułkowym pojawiło się awizo z wiadomością, że do kupienia jest rząd wierzchowy zmarłego oficera. Chętny mógl zgłosić się do kwatermistrzostwa, w terminie do 20 pażdziernika.
O ppor. Czolowskim przypomniano sobie przy okazji przeglądu w listopadzie, kiedy w magazynie jednego ze szwadronów znaleziono busolę zmarłego. Wyjaśnienie sprawy zlecono ppor. Konstantemu Juszczakowi...
A potem nastąpiła cisza i pustka. zapełniona wkrótce przez kolejne partie " narybku" z grudziądzkiej szkoły.Obaj oficerowie pozostali 
w pamięci, póki żyli, kolegów pułkowych.

pogrzeb brandta.JPG

Link to post
Share on other sites
  • 2 months later...
  • 1 month later...
  • 4 weeks later...
  • 1 month later...
  • 1 month later...
  • 1 month later...
  • 1 month later...
  • 1 month later...

10 września 1926 roku  na przystanku kolejowym w m. Żuki woj. wileńskie, zginął pod kołami pociągu plutonowy Franciszek Rozenkiewicz. W tym przypadku często zastanawiam się, czy to był wypadek, czy samobójstwo w następstwie przeżyć podczas niedawnych walk bratobójczych w maju 1926 roku 😞 

k zmarl1.JPG

k zmarl2.JPG

k zmarl3.JPG

k zmarl4.JPG

Link to post
Share on other sites
  • 4 weeks later...
  • 2 weeks later...

Join the conversation

You can post now and register later. If you have an account, sign in now to post with your account.
Note: Your post will require moderator approval before it will be visible.

Guest
Reply to this topic...

×   Pasted as rich text.   Paste as plain text instead

  Only 75 emoji are allowed.

×   Your link has been automatically embedded.   Display as a link instead

×   Your previous content has been restored.   Clear editor

×   You cannot paste images directly. Upload or insert images from URL.




×
×
  • Create New...

Important Information