Jump to content

Archived

This topic is now archived and is closed to further replies.

PiotrRadz

Szarża pod Osuchowem - 20 Pułk Ułanów

Recommended Posts

Jeszcze tak niedawno jako mieszkaniec Mszczonowa narzekałem na to, że bitwa mszczonowska, w której 31 pSK wyszedł zwycięsko z konfrontacji z oddziałami tyłowymi XVI Korpusu Pancernego, określana była mianem zapomnianego i niedocenianego zwycięstwa. Dziś mszczonowianie także dzięki osobom z tego forum wiedzą o wrześniowych wydarzeniach naprawdę dużo. Zachęcony efektami poszukiwań informacji o bitwie mszczonowskiej zainteresowałem się tym, co dokładnie tego samego dnia (11.09.1939) wydarzyło się w innej miejscowości obecnej gminy Mszczonów, a mianowicie oddalonym o 10 kilometrów na południe Osuchowie. Okazuje się, że 19 DP otoczyła w osuchowskim lesie oddziały Kresowej Brygady Kawalerii. Dowodził nimi ppłk Mossor z 6 Pułku Strzelców Konnych.

Strzelcy okrążeni poddali się, ale walczący wraz z nimi ułani z 20 Pułku Ułanów odmówili złożenia broni. 1-wszy szwadron 20. Pułku Ułanów pod dowództwem por. Jana Burtowego, zdecydował się na szarżę i przebił pierścień niemieckiego okrążenia. W oficjalnych źródłach wszędzie pojawia się informacja, że szarża miała miejsce pod miejscowością Osuchowo, ale prawidłowo powinno być „pod Osuchowem”.

Po przydługim wstępie proszę o wszelka możliwą pomoc w zebraniu materiałów dotyczących wydarzeń osuchowskich(szczególnie szarży), ale także ciekawych zdjęć i informacji o 20Pułku Ulanów i 6PSK. Szarże ułańskie w 1939 roku były czymś wyjątkowym, a już szarże zakończone powodzeniem zasługują na wyjątkowe zainteresowanie.

Obok zamieszczam foto odznaki 20 Pułku Ułanów

Share this post


Link to post
Share on other sites

Na cmentarzu w Osuchowie znajduje się jedna zbiorowa mogiła żołnierzy poległych we wrześniu 1939 roku oraz znacznie oddalony od niej grób majora Cezarego Niewęgłowskiego.
Żołnierze spoczywający w zbiorowej mogile należeli do grupy ppłk. Mossora (grupa należała do Kresowej Brygady Kawalerii i składała się z: 6 psk, różnych pododdziałów 20 puł., pluton 19 puł., kompanii łączności 30 DP i 3 baterii 13 dak.), która 11 września 1939 roku pod Osuchowem została okrążona przez niemiecką 19 Dywizję Piechoty. Grób jest zlokalizowany w północno –wschodniej części cmentarza.
Na mogile widnieje informacja, że spoczywają w niej:
por. Edward Dyonizy Maleńczak
ppor. Bohdan Plisowski
ppor. Julian Jan Przewoźnik
kpr. Piotr Januszkiewicz
kpr. Adam Tarasiuk
szer. Stanisław Żukowski
szer. Czesław Sugiero
szer. Jan Warchowski
szer. Czesław Wysokiński
szer. Antoni Łęczycki
szer. Włodzimierz Fiedorow
szer. Zygmunt Chojnacki
szer. Józef Turczyn
szer. Stanisław Szczygielski
szer. Antoni Czoral
szer. Bolesław Żułkiewicz
szer. Maurycy Horowitz
szer. Jerzy Nazdrewicz
szer. Piotr Jurko
szer. Józef Kawka
szer. Stanisław Szymański
szer. Czesław Wróblewski
szer. Andrzej Ferynacz
Nieznany

W centralnej części cmentarza znajduje się grób mjr. Cezarego Niewęgłowskiego, który zginął 7 września 1939 roku (inne źródła mówią też o 11.09). Major Niewęgłowski w 1939 roku służył w Oddziale II Sztabu GO Piotrków.

Share this post


Link to post
Share on other sites

Atak 73 pp niemieckiego na Osuchów w dniu 11 września. Zdjęcie celowo obrócone celem zwiększenia rozdzielczości.

Share this post


Link to post
Share on other sites
Do listy Piotra należy dodać jeszcze nazwisko d-cy 3 baterii 13 DAK, którym był kpt. Boski Stanisław Aleksander. Miejsce Jego śmierci nie jest do końca wyjaśnione. W Księdze pochowanych..." podany jest Osuchów, a Kryska Karski w Stratach Korpusu Oficerskiego..." podaje miejscowość Raducz oddaloną od Osuchowa o kilkanaście kilometrów. Raducz widnieje również w Kronice Kresowej Brygady Kawalerii (WBBH II/3/89). Zarzycki w Artylerii konnej..." podaje Osuchów.
Nazwisko Plisowski Bohdan z listy Piotra to w/g Karskiego d-ca plutonu radio w 30 kompanii telefonicznej.

Share this post


Link to post
Share on other sites
I jeszcze sprostowanie do tego co napisał Piotr 2009-01-23 20:56:37.
Por. Edward Dionizy Maleńczak nie był d-cą 3 baterii a oficerem ogniowym tej baterii.

Share this post


Link to post
Share on other sites

Mam tu jeszcze szlak bojowy 19 Dywizji Piechoty, której 73 i 59 pp, starł sie z naszymi oddziałami pod Osuchowem.

Share this post


Link to post
Share on other sites
Jako uzupełnienie materiałów, które zamieścił Piotr wstawiam niemiecki punkt widzenia.
19 DP niemiecka w kierunku Osuchowa przemieszczała się w trzech kolumnach. 73 PP bez I/55 pułku artylerii i 19 kompanii pionierów przez Wilków, Zalesie, Bobrowce na Osuchów. 59 pp przez Tuninki, Kowiesy do drogi Mszczonów - Grójec. 74 pp z Białej Rawskiej przez Turową Wolę na Mszczonów. Do ataku na Osuchów przystąpił 73 pp wzmocniony częścią 59 pp. 1 i 2 kompania zaatakowały w kierunku wzgórza 206 i Piekar natomiast batalion III/73 pp wzdłuż drogi bezpośrednio na Osuchów (mapa wyżej z 2009.01.29).
W wyniku walki Niemcy wzięli do niewoli ok. 500 żołnierzy, 150 koni, zdobyli dużo amunicji, armaty przeciwpancerne i karabiny maszynowe. Wśród jeńców znalazł się oficer Sztabu Generalnego (Mossor przed wojną takowym był). Straty Niemców wyniosły 13 zabitych i 33 rannych, w większości z 73 pp.
Kriegstagebuch der 19 Division uber den Polenfeldzug 1939. Zbiory Specjalne Biblioteki Naukowej Wojskowego Biura Badań Historycznych sygn. VII/1/110

Share this post


Link to post
Share on other sites

Kolega podesłał mi taką oto grafikę przedstawiającą ułana 20pu.
Grafika jest ponoć autorstwa S. Gepnera. Nie wiem, gdzie była wcześniej publikowana.
Może ktoś z Forumowiczów dysponuje ciekawymi fotkami 20pu?

Share this post


Link to post
Share on other sites
Tutaj trochę inne spojrzenie (na podstawie historii niemieckiej 19 DP) - jeńców miało być tylko 27:

XI.A.K.: is advancing into the east flank of attacking enemy direction Lowicz with 18., 19.Inf.Div.

19.Inf.Div.:

Inf.Rgt.73: The regiment advances north. Regimental reconnaissance reports enemy forces in the “Las” forest west of Osuchow.

The regimental commander orders the leading III./73 to block the roads from the forest to Osuchow while the I.Btl. clears the forest from south to north along the advance road.

The 1.Kp. right and the 2.Kp. left behind enter the forest and receive heavy enemy fire. With each step the enemy resistance increases and the companies suffer casualties. The left wing of 1.Kp. turns left where the heaviest fire comes from followed by the right wing of the company. The left wing of 1.Kp. advances deeper into the forest and the contact to it is lost. 2.Kp. advances and comes up to the right of the right group of 1.Kp. The forest is full of tree-snipers and the enemy shoots from everywhere. The attack of the mixed up two companies is slowed down.

In this situation Hptm.Chill assembles all available soldiers around him starts a assault on the enemy positions and pushes back the enemy forces.

13:30 Gruppe Chill reaches height 206 together with elements of III./73 which joined the attack outside of the forest. Shortly afterwards Hptm.von Schmeling reports to have reached the other side of the forest as well with several elements of the I.Btl. He captured 27 enemy soldiers, four guns and several s.M.G.trailers.

I./Inf.Rgt.73 loses 15 KIA, 20 WIA during the fighting for the forest at Osuchow.

Share this post


Link to post
Share on other sites
Ze wspomnień Władysława Sylwestrzaka z 6 psk
Rankiem 10 września zostaliśmy ostrzelani i otoczeni w rejonie lasów pod Osuchowem. W czasie tej walki dosięgła mnie kula.
11 września resztki pułku, na skutek wyczerpania amunicji,
zmuszone zostały do kapitulacji. Pułkownik Mossor wydał rozkaz poddania się. Teraz Niemcy ustawili nas w czterech
szeregach na linii kwadratu i stanęli za nimi z karabinami gotowymi do strzału. Ułani złożyli broń. Nie chcąc, by
radiostacja dostała się w ręce wroga, zamaszystym kopnięciem
zniszczyłem sprzęt. Nie zauważyłem stojącego obok Niemca, który na widok potłuczonego radia ostro zareagował - trzykrotnie uderzył mnie kolbą pistoletu w głowę.Pociemniało mi w oczach. Poczułem spływającą po twarzy krew. Nie dość, że dokuczała mi rana postrzałowa, to jeszcze głowa pulsowała z bólu."

Share this post


Link to post
Share on other sites



×
×
  • Create New...

Important Information